Ekintza sindikala
Osakidetzaren hobekuntza-proposamena fakultatiboentzat mahai gainean
Gaur SMEk, gainerako sindikatuek bezala, 2026/07/20rako Mahai Sektorialaren deialdia jaso du, bertan, eguneko puntuetako bat da «Mediku eta fakultatibo espezialisten lanbide-jardunaren baldintzei buruzko neurri espezifiko batzuei buruzko akordio-proposamena»
Horrekin batera jaso dugun dokumentuan ikus daiteke, Sendagileen Sindikatuak Osakidetzarekin egin ditugun aldebiko bileretan landu ditugun puntu asko gauzatu direla.
Puntu horiek, aldi berean, MUDeko eta Donostiako Batzarreko ordezkariekin jorratu eta adostu ditugun aldarrikapen eta gai askoren ondorio dira, hiru erakundeen artean egindako bileretan.
Bilera horiek Euskadiko Sendagileen Sindikatuak proposatuta egin dira, profesional horiek eta haien ordezkariek mobilizatzeko eta inplikatzeko erakutsi duten gaitasuna aitortzeko. 4 ordu arteko topaketak izan dira, eta, gardentasun osoz eta gure elkartasun-printzipioan oinarrituta, Osakidetzarekin izandako negoziazioaren nondik norakoak azaldu ditugu, parte hartu duten pertsona guztiengandik jasotako feedbacka kontuan hartuta.
Elkarlan hori guztia, mobilizazioa alde batetik eta SMEren negoziazioa bestetik, Osakidetzaren proposamen-dokumentuan islatu da, eta honako hauek dira puntu aipagarrienak:
Guardien nekagarritasuna aitortu
- Egun libreak bermatzen dira, bai aurrez aurreko guardietan, bai gaueko jarduera duten lokalizatuetan 22:00etatik aurrera. Egun horiek benetako lanalditzat hartuko dira, eta ezin izango dira inola ere errekuperatu. Librantza ziurtzat jotzen dugun arren, orain arte Osakidetzak guardia-ondoko atsedenaldia eman behar zuen, baina errekuperatzea eska zezakeen.
- Ostiral, larunbat eta jai-bezperetako librantzak guardia egin ondorengo 25 egunetan hartu ahal izango dira.
- Metatutako guardien aparteko librantzak, librantza gehigarriko egun 1 gehiago urteko 48 guardia edo gehiago egiten badira, eta 2 egun 60 guardia edo gehiago egiten badira. Lan Baldintzak Arautzen dituen Akordioak (LBAA) dio, oro har, hilean 3 guardia egingo direla, baina profesionalen defizit handiagoa duten zerbitzu batzuetan hilean 4 eta 5 guardia egin behar izaten dituzte.
- Guardien prezioa: Produktibitate Finkoko Osagarria sartzen da guardiako orduaren prezioaren kalkuluan, fakultatiboei bakarrik dagokiena. Hala, guardia-orduaren prezioa ordu arrunta baino handiagoa da, eta, gainera, urteko ordainsari-taulak eguneratuz gero, pixkanaka igotzen da, 2028an guardiaren prezioa % 38ra iritsi arte. Horrela, 2 guardia egitea gaur egun 3 guardia egitea bezalakoa izango da.
- 55 urtetik gorakoentzako guardiak salbuesteko moduluak: salbuesteko adina gutxituz joango da pixkanaka, 2030ean 50 urtera iritsi arte. Hau da, gaur egun 46 urte dituen profesional batek guardiak egiteari utzi ahal izango dio eta modulu konpentsatzaileak aukeratu ahal izango ditu 4 urte barru. Gainera, profesional bakoitzak hilean gutxienez 3 modulu egin ahal izango dituela bermatuko da, hala nahi badu. Orain arte, ESI batzuetatik egiten zen LBAAaren interpretazioa arbitrarioa zen, eta kantitate txikiagoan eskaintzen ziren. Hori dela eta, hainbat demanda jarri ditu SMEk.
- Ordutegia malgutzea eta asteburuko guardiak borondatez berrantolatzea: Guztiok dakigu gaur egun ezin dela guardiak kolpe batean kendu eta herritarrei 24/7/365 arreta bermatu. Sistemaren azterketa sakona eta plantillaren birdimentsionamendua eskatzen du, baita helburua lortu arte neurriak ezartzeko kronograma bat ere. Hori egiten den bitartean, proposatu da langileak, bere borondatez eta taldearekin eta buruzagitzarekin adostuta, aukera izatea, aste barruan, guardia-eguneko goizean lanik ez egitea (lanaldi arrunt hori beste egun batean berreskuratuz, arratsaldean) edo asteburuko zaintza 12 orduko 2 “guardia-erdietan” zatitzea.
Soldata igotzea
Osakidetzako fakultatibo guztientzako hileko 300 euroko soldata-igoera, pixkanaka, 2027ko uztailaren 1etik aurrera. Produktibitate Finkoko Osagarria hilean 150 euro igoko da 2027ko uztailean, eta beste 150 euro gehiago 2028ko uztailean. Produktibitate Finkoko Osagarria pertsonal fakultatiboaren soldata-osagarri esklusiboa da, eta, hain zuzen ere, asistentzia-jarraitutasuna, itxaron-zerrenden murrizketa eta abar bermatzeko egin behar dugun lana aitortzen du (beste kategoria batzuekin alderatuta).
Asistentzia-mailen arteko autokontzertazioa parekatzea
Zuzendaritzak onartu du Lehen Mailako Arretaren autokontzertazioa ospitaleko arretarekin parekatzea. Horregatik, A modalitatearen ordez, lau orduko modulu bat ezarriko da, eta orduko 6 pazienteko jarduera egingo da, 328 eurotan, ospitaleko kontsulta-moduluetan gertatzen den bezala. Lehen Mailako Arretaren kasuan, modulu horiek 2 ordutan zatitu ahal izango dira, betiere hilaren amaieran modulu osoak egin badira. 4 orduko modulu horiek EAGko, Larrialdietako eta Emergentzietako langile fakultatiboei ere aplikatuko zaizkie.
B modalitatearen kasuan, 103 eurotik 130 eurora igotzen da absentzian dagoen fakultatibo bakoitzeko, pazienteak bere gain hartzen dituzten lankideen artean banatzeko.
Era berean, eskari handiagoko aldietan, egoerak hala eskatzen duenean, B modalitateaz aparteko moduluak egitea beharrezkoa bada, bi kontzeptuak ordainduko dira.
Hala ere, ospitaleetako autokontzertazioan, hainbat zerbitzuren eta ESIen arteko kasuistika askotarikoa izanik, langile guztiak “parekatzen” saiatzeak profesional askori “albo-kalteak” eragitea dakar; izan ere, gure esperientzian, Administrazioaren joera “beherantz berdintzea” izaten da. Hala ere, lantaldean landu beharreko gaia da; izan ere, espezialitate desberdinak dituzten 2 pertsonak prozedura berean desberdin kobratzea ez da onargarria. Gainera, beste helburuetako bat da kontratazioaren alde egitea eta autokontzertazioa pixkanaka murrizten saiatzea, asistentzia bermatzea ez dadila egon profesionalen borondatearen eta “aparteko” lanaren mende.
Ordutegi-malgutasuna eta lanaldi-murrizketak
Zortziren bat arteko lanaldi-murrizketak emango dira (orain arte, erdia edo heren bat).
Tutoretzak
Martxoaren 6ko 34/2012 Dekretua negoziatzeko eta urtea amaitu baino lehen tramitatzen hasteko konpromisoa.
Lantaldeak
Ospitaleko eta Lehen Mailako Arretako lantaldeak, bi asistentzia-mailei eragiten dieten antolamendu-gaiak landuko dira:
- Ospitale-mailaren kasuan, 24 orduko guardien ordezko ereduak, autokontzertazioa eta agenden autokudeaketa nabarmenduko dira, eta ekintza medikoen gehieneko mugak ezarriko dira, espezialitatearen eta/edo egin beharreko proba osagarrien arabera.
- Lehen Mailako Arretan, neurri guztiak asistentzia-maila horretan lan-karga murriztera bideratuko dira, honako hauek nabarmenduz: agenden autokudeaketa, ekintza medikoen gehienezko mugak ezartzea, kontsultak desburokratizatzea eta bigarren mailarekiko harremana indartzea protokolo adostuen bidez, besteak beste (ikus Osakidetzari aurkeztutako proposamena).
- Talde horiek 10-12 pertsona inguruk osatuko dituzte, Administrazioaren, SMEren eta profesionalen artean, eta denbora babestua izango dute horietan parte hartzeko. Hilean behin edo bi hilean behin bilduko dira. Era berean, Batzorde Paritarioaren kontrolpean egongo dira (akordioaren sinatzaileak).
- Talde horietatik eratorritako proposamenek, horiek ezartzeko negoziazioa behar badute, negoziazioaren ohiko bideei jarraituko diete (aldebikoak, mahai sektoriala, etab.).
Jarrera argia
Azkenik, eta ez horregatik garrantzi gutxiagokoa, Osasun Sailaren jarrera argia eskatu dugu fakultatiboentzako esparru eta atal propio baten defentsan medikuentzat eta fakultatiboentzat Estatutu Markoari dagokionez, eta azken egunotan jarrera hori erakutsi dute.
Balorazioa
Proposamenak gure eskarien % 100 jasotzen ez badu ere, Sendagileen Sindikatuak positibotzat jotzen du, kolektiboaren lan-baldintzak hobetzea ekarriko duten berehala aplikatzeko neurriak jasotzen baititu (atsedenaldiei, guardien nekagarritasuna aitortzeari, bateragarritasunari eta asistentzia-maila desberdinen parekatzeari dagokienez).
Produktibitate-osagarriaren bidezko hileko soldata-igoera bezalako neurri geroratuei dagokienez, argi dago Zuzendaritzak “bizkarra babestu nahi duela”. Autokontzertazioari berriro ekiteko konpromisoari dagokionez beste erkidego batzuetatik lortu duen feedbacka ez da positiboa izan. Baina, aldi berean, argi geratzen da espero duela profesionalek pixkanaka (3 urteko epean) ohiko jarduerari ekingo diotela, bestela, itxaron-zerrenden datuak eta abar Osakidetzaren Gardentasunaren eta Gobernu Onaren Atarian argitaratzea ez lukete onartuko, nork aitortu nahiko luke bere porrota aurkari politikoen, herritarren eta balizko boto-emaileen aurrean?
Hala eta guztiz ere, Osakidetzari esan genion bezala, peoiak eta LMko autokontzertazioa berriz hartzeko erabakia (ez du esan nahi destajuan lan egin behar denik), eta, beraz, neurri geroratuak lortzeko erabakia profesionalen esku dago soilik.
Horregatik guztiagatik, Sendagileen Sindikatuan uste dugu proposamen hori hobetzeko aukera bat dela kolektibo osoarentzat, eta ez dugula pasatzen utzi behar.
Informatzen jarraituko zaituztegu.
